ME Research UK is verheugd aan te kondigen dat we financiering hebben toegekend aan Prof. Jo Nijs van de Vrije Universiteit Brussel in België, voor nieuw PhD-onderzoek naar de verbanden tussen mitochondriale functie en het autonome zenuwstelsel bij ME/cvs.

Het team bestaat uit dr. Andrea Polli, dr. Jolien Hendrix en promovenda Jente Van Campenhout, die de mitochondriale functie zullen vergelijken tussen groepen ME/cvs-patiënten die zijn ingedeeld op basis van de autonome symptomen die ze ervaren. Naast het beter begrijpen van het ziekteproces, zou het onderverdelen van patiënten in subgroepen kunnen helpen bij het verbeteren van de diagnose en het selecteren van behandelingen.

Lopend project: verbanden tussen mitochondriale functie en het autonome zenuwstelsel bij ME/cvs

Hoofdonderzoeker

Prof. Jo Nijs

PhD-student

Jente Van Campenhout

Instelling

Vrije Universiteit Brussel, Brussels, Belgium

Startdatum

Oktober 2023

Financiering

Dit project wordt gefinancierd door ME Research UK met de financiële steun van het legaat van Fred en Joan Davies.

Achtergrond

De mitochondriën worden vaak de energiecentrales van het lichaam genoemd. Deze structuren zijn te vinden in elke cel in het lichaam en hun rol is het omzetten van energie uit ons voedsel in een vorm die onze cellen kunnen gebruiken.

Het lijkt daarom logisch dat afwijkingen in de mitochondriën een rol zouden kunnen spelen bij ME/cvs, een ziekte die deels wordt gekenmerkt door een schijnbaar gebrek aan energie. Er is veel onderzoek gedaan naar deze vraag, maar veel bevindingen zijn tegenstrijdig. Dit zou kunnen komen doordat mensen met ME/cvs een breed scala aan symptomen vertonen.

Het idee achter dit doctoraatsproject van Prof. Jo Nijs, Dr. Andrea Polli, Dr. Jolien Hendrix en het team van de Vrije Universiteit Brussel is dat de mitochondriale functie bij mensen met ME/cvs mogelijk gekoppeld is aan de activiteit van hun autonome zenuwstelsel. En de promovendus die dit werk uitvoert, is Jente Van Campenhout.

Het autonome zenuwstelsel controleert onwillekeurige processen in het lichaam zoals hartslag, bloedsomloop, enz. Er is uitgebreid bewijs van autonome afwijkingen bij ME/cvs – waaronder orthostatische intolerantie bij staan, hartslagvariabiliteit en gastro-intestinale symptomen – en het is mogelijk om patiënten in te delen in autonome subgroepen (of fenotypen) afhankelijk van hoe ernstig ze getroffen zijn.

Associaties tussen mitochondriale disfunctie en specifieke autonome symptomen roepen de vraag op of mitochondriale disfunctie bij ME/cvs afhangt van tot welk autonoom fenotype een individu behoort. En de onderzoekers suggereren dat dit verband gerelateerd kan zijn aan de expressie van een enzym genaamd mitochondriaal DNA methyltransferase.

Doelstellingen

Dit is de vraag die Jente gaat onderzoeken in haar promotieproject. Gedurende twee bezoeken zal ze een aantal autonome, klinische en biologische metingen uitvoeren bij 75 mensen met ME/cvs en 15 gezonde controlepersonen, voor en na twee procedures.

De eerste procedure is een periode van submaximale inspanning op een hometrainer om een situatie met een hoge energievraag te creëren en de mitochondriën te belasten. De tweede is een actieve staande test om het autonome zenuwstelsel te belasten.

De gegevens die tijdens deze beoordelingen worden verzameld, omvatten metingen van de activiteit van het autonome zenuwstelsel, mitochondriale disfunctie en tekenen van mitochondriale DNA-methyltransferaseactiviteit. Jente en het team zullen ook de aanwezigheid en ernst van malaise na inspanning (PEM) beoordelen op 1 en 7 dagen na deze procedures. Vervolgens zal ze patiënten onderverdelen in subgroepen op basis van hun autonome fenotype en de verschillen in mitochondriale disfunctie tussen deze subgroepen analyseren.

Mogelijke voordelen

Het op deze manier nauwkeurig indelen van patiënten zou kunnen helpen de diagnose van mensen met ME/cvs te verbeteren, hun prognose te bepalen en de selectie van geschikte therapieën te begeleiden. Hoewel dit directe voordelen kan hebben voor onderzoek, zou het gebruik van subgroepen in een klinische setting extra werk vergen om de validiteit en betrouwbaarheid ervan te beoordelen.

Jente legt in deze video meer uit over haar project.

© ME Research UK, 13 november 2023. Vertaling admin, redactie NAHdine, ME-gids.