In 2002 sloot het RIZIV een overeenkomst met vijf referentiecentra voor het chronische vermoeidheidssyndroom. Jaarlijks ontvingen ze 1,7 miljoen euro. Een aantal evaluaties zijn in de loop der jaren negatief uitgevallen. De verwijten zijn divers.
Het eerste rapport dat de periode 2002-2004 evalueerde verweet de centra dat ze onvoldoende of niet de huisarts in de behandeling betrekken.
Het rapport van het Kenniscentrum van 2006 is eveneens negatief. De behandeling door de centra zou nauwelijks een meerwaarde betekenen. De fysieke revalidatie verloopt minder goed dan verwacht en ook de cognitieve gedragstherapie levert weinig op. De centra slagen er niet in de patiënten sociaal te reïntegreren. Tenslotte zijn er enorme wachtlijsten.
Het laatste onderzoek stelt geen verbetering vast.
Het Kenniscentrum verbindt duidelijke voorwaarden aan een verdere financiering.
Zo moet de eerste lijn met huisartsen, kinesisten en psychologen een centrale rol krijgen in de behandeling van CVS-patiënten.
De behandeling en begeleiding van de patiënt moet beginnen van zodra de diagnose van CVS wordt vermoed. Immers, een vroegtijdige behandeling van CVS biedt de beste kansen op een maatschappelijke integratie.
Naast groepstherapie moet er meer ruimte zijn voor individuele therapie.
Tenslotte moet er een systematische registratie van CVS-gegevens komen en een studie naar de kosteneffectiviteit van de verschillende therapieën.
Op 30 september liep in principe de conventie met de CVS-centra af. De conventie is verlengd met zes maanden. Tegen dan moet er een beslissing vallen.
Graag vernam ik van de minister :
- Onderschrijft de minister de conclusie van het Kenniscentrum in zijn evaluatie van de CVS-centra ?
- Het Kenniscentrum verbindt een aantal voorwaarden aan een verdere subsidiëring. Wat is het standpunt van de minister tov het standpunt van het Kenniscentrum ?
Antwoorden van de Minister: Klik hier voor een pdf. document
Maggie De Block (Open Vld):
Reeds van bij de oprichting van de CVS-centra voeren wij met de betrokken minister dezelfde discussies, waarbij steeds opnieuw evaluaties en bijsturingen in het vooruitzicht worden gesteld. Ondanks alle negatieve evaluaties blijft er echter elk jaar opnieuw 1,7 miljoen euro naar deze centra vloeien, zonder dat er een bijsturing gebeurt. De concessie vanwege het Riziv werd reeds met zes maanden verlengd, nu moet er een beslissing komen.
Onderschrijft de minister de conclusies van het Kenniscentrum betreffende de CVS-centra?
Het Kenniscentrum verbindt een aantal voorwaarden aan hun verdere subsidiëring.
Wat is het standpunt van de minister?
Staatssecretaris Jean-Marc Delizée
(Nederlands): Het evaluatierapport over de CVSreferentiecentra werd enkele dagen geleden bekendgemaakt en op basis daarvan hebben de Hoge Gezondheidsraad en het Kenniscentrum gezamenlijk een advies uitgebracht over de zorgverlening. Daarin zeggen zij dat de klinische resultaten van de referentiecentra slechts matig, maar vooral moeilijk, te interpreteren zijn.
Toch luidt de conclusie dat het experiment nuttig was voor de ontwikkeling van diagnostische en therapeutische expertise.
Positief zijn de toepassing van behandelingen waarvan de werkzaamheid in de medische literatuur vermeld staat, het bevestigen van de diagnose en de invaliditeitsgraad, het ter beschikking stellen van psychologische educatie voor de naasten en de familie, en het lage percentage van onderbreking van de behandeling.
Problematisch zijn echter de grote afstand voor vele patiënten, de lange wachttijden, de geringe motivatie van de patiënten – die vooral gericht is op het krijgen van een uitkering, geen of te weinig individuele therapie, onvoldoende contact met de huisartsen en kinesisten, ontoereikende opleiding van andere verzorgers, te weinig banden met de externe psychotherapeuten en een leemte in de conceptualisering en het opzetten van zorgnetwerken voor de toekomst.
De conclusie is dat de referentiecentra hun missie niet hebben vervuld, namelijk het ontwikkelen van
een getrapte zorgorganisatie waarin zij de eerste lijn zouden ondersteunen. De Hoge Gezondheidsraad en het Kenniscentrum adviseren de invoering van een meer gestructureerde zorgorganisatie waarbij de eerste lijn, namelijk de huisarts, de kinesist of de psycholoog, een centrale rol krijgen in samenwerking met nabijgelegen tweedelijnscentra en een referentiecentrum. Het advies laat dus duidelijk ruimte voor het voortbestaan van de referentiecentra, ondanks de vele negatieve punten.
Dat de huidige financiering ervan aangepast zal moeten worden om een getrapte zorgorganisatie te realiseren, is onvermijdelijk. Daarvoor moet het Riziv initiatieven nemen. Het advies bevat geen pasklare recepten en elke nieuwe reglementering vergt tijd. Daarom worden de bestaande overeenkomsten best nog ongewijzigd verlengd.
Ter informatie: er werd in 2008 maximaal 1,6 miljoen euro begroot voor de vijf centra. Hun totale uitgaven bedroegen in 2006 en 2007 respectievelijk 1,2 en 1,1 miljoen euro.
Het advies pleit voor verschillende doelstellingen die elk hun prijskaartje hebben: aangepaste zorg in de eerste en de tweede lijn, meer individuele behandeling in plaats van groepstherapie, meer onderzoek naar de klinische efficiëntie en kostenbatenanalyse.
De vraag is uiteraard of dat alles kan binnen het huidige budget.
Maggie De Block (Open Vld):
De hele operatie is mislukt.
Dat is niet de verantwoordelijkheid van de minister, maar ze draagt wel een grote verantwoordelijkheid als ze het roer niet omgooit. Die 1,6 tot 1,7 miljoen euro kunnen anders worden aangewend om de twintigduizend CVS-patiënten te helpen. Hoe dat moet gebeuren staat in het advies, onder meer via het inschakelen van de huisartsen.
In 2002 werden de huisartsen op een zijspoor gezet. En het was niet de taak van de referentiecentra om CVS-patiënten aan een uitkering te helpen, maar wel om ze te helpen via cognitieve gedragstherapie en andere. De overeenkomsten met de referentiecentra verlengen omdat er geen alternatief zou zijn, is onvoldoende en ronduit beschamend.
16.06 Staatssecretaris Jean-Marc Delizée
(Nederlands): Dit is een genuanceerd rapport met positieve en veel negatieve punten. We moeten het inderdaad beter doen met het huidige budget. Het is een uitdaging voor de minister om het systeem binnen het bestaande budget te verbeteren.
